درک جامعه‌شناختی رابطۀ مناسبات کاری و انسجام اجتماعی در محیط

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی

10.22034/qjo.2020.130185

چکیده

هدف: روابط کار صنعتی همواره درگیر تنش‌های مختلفی بوده است. بررسی این رابطۀ تنش‌آمیز در بنگاه‌های اقتصادی زمینه‌ای برای شناخت وجوهی از وضعیت انسجام اجتماعی در جامعۀ ایران است. این تحقیق با هدف بررسی وضعیت روابط کار و انسجام اجتماعی در بنگاه‌های اقتصادی انجام شده است.
روش: روش به کارگرفته‌شده در این تحقیق، روش ترکیبی است.
یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد که تنش و اختلافات کارگری و کارفرمایی و رشد قراردادهای موقت و متعاقب آن، افزایش سهم نیروی کار قراردادی انسجام اجتماعی را تهدید می‌کند. احساس بی‌ثباتی و تبعیض فزاینده و وجود محیط پرتنش کار به رشد احساس بیگانگی نیروی کار با منافع بنگاه منجر می‌شود. همین احساس در میان کارفرمایان نیز به‌صورت دیگری ایجاد می‌شود. به‌علت ضعف نهادهای حل‌اختلاف و تشکل‌های کارگری و کارفرمایی، اختلافات می‌تواند به‌سرعت تبدیل به تنش شود.
نتیجه: روابط کار در ایران به‌نحوی سازمان یافته است که به کاهش و سست‌شدن انسجام اجتماعی کمک می‌کند. کنش‌های دو طرف که بر مبنای پیگیری و به حداکثر رساندن منفعت شخصی و گروهی سامان یافته است، اصل روابط کار منعطف زمینه‌ساز انسجام اجتماعی را نقض می‌کند. در این رابطه به‌جای اینکه هر دو طرف بخشی از منافع خود را معطوف به ‌طرف دیگر کند تا منافع مشترک را به حداکثر رسانند و درصدد به حداکثر رساندن منافع خود باشند؛ پدیده‌ای که به آن تنش و تضاد در روابط سازمانی و صنعتی گفته می‌شود‌، انسجام اجتماعی در محیط کار را با چالش مواجه کرده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Sociological Understanding of Labor Relations and Social Solidarity in the Environment

نویسنده [English]

  • Mahdi Hossein Abadi
PhD, Cultural sociology.
چکیده [English]

Purpose: According to history, industrial relations have always suffered fromtensions in Iran. Analyzing this difficult tense relationshipin the context of the economic enterprises paves the way to understand various aspects of social solidarity of the Iranian society. The present article studies the industrial relations and social solidarity in our current economic enterprises.
Method: The researcher has used mixed methods research in this study.
Findings: The process of employer-employee disputes and the beneficiaries andactors’ interaction in the workplace is examined in a tripartite social dialogue in this framework. Tensions and disputes between employers and employees, and increasing temporary contracts, threatens the social solidarity. Feeling unstable, improving discrimination and a tense working environment alienates the workforce with the enterprise’s benefits. The same feeling is of major concerns of the employers as well. Disputes can rapidly change to tensions due to the weakness of dispute resolution institutions and the weakness of trade unions and employers.
Conclusion: Evidence shows that labor relations inIran are organized to contributeto the decrease of social solidarity. Mutual acts that are based on maximizing personal and group benefits, violates the principle of flexible labor relations underlying social solidarity. Each party tries to improve its own profit instead of redirecting a part of that profit toward the other party. This phenomenon which is called tension and conflict in organizational and industrial relations, challenges the social solidarity in workplace.

کلیدواژه‌ها [English]

  • labor relations
  • employer-employee disputes
  • Social Solidarity